İtalya’da yaşayan yabancılar için aile birleşimi kuralları son iki yılda önemli ölçüde değişti. 2026 yılında özellikle iki konu dikkat çekiyor: bazı aile üyeleri için en az iki yıllık kesintisiz yasal ikamet şartı ve Prefettura’nın aile birleşimi için “nulla osta” kararını vermesi için öngörülen sürenin 150 güne çıkarılması. Buna gelir ve konut şartları da eklendiğinde, başvurunun zamanlaması artık her zamankinden daha önemli hale geliyor.
Kimler aile birleşimi talep edebilir?
İtalya’da düzenli olarak yaşayan ve kanunda öngörülen uygun bir oturum iznine sahip olan yabancı, belirli yakın aile üyelerinin İtalya’ya gelmesi için aile birleşimi başvurusu yapabilir. Genel olarak başvuru; eş, küçük çocuklar, ağır sağlık durumu nedeniyle kendi temel ihtiyaçlarını karşılayamayan bakmakla yükümlü olunan yetişkin çocuklar ve kanunda belirtilen şartları taşıyan bakmakla yükümlü olunan anne veya baba için yapılabilir.
Başvuru, İtalya’daki ikamet yerinden sorumlu Prefettura bünyesindeki Sportello Unico per l’Immigrazione’ya elektronik olarak yapılır. Başvurunun olumlu sonuçlanması halinde verilen belge “nulla osta al ricongiungimento familiare” olarak adlandırılır. Türkiye’de bulunan aile üyesi daha sonra bu nulla osta temelinde ulusal D tipi aile vizesine başvurur.
İki yıllık yasal ikamet şartı kimlere uygulanıyor?
2024 sonunda yapılan değişiklikle, uluslararası koruma statüsü sahipleri hariç olmak üzere, eş, bakmakla yükümlü olunan yetişkin çocuk ve belirli şartlardaki anne-baba için aile birleşimi talep eden yabancının başvuru tarihinde İtalya’da en az iki yıl kesintisiz yasal ikamet etmiş olması öngörüldü.
Bu kural küçük çocuklar için uygulanmaz. Dolayısıyla bir yabancı, gerekli diğer şartları taşıyorsa, küçük çocuğu için iki yıllık süreyi doldurmayı beklemek zorunda değildir. Aynı şekilde mülteci statüsü veya ikincil koruma gibi uluslararası koruma statülerinden yararlanan kişiler bakımından da kanunda özel istisnalar bulunmaktadır.
Uygulamada “iki yıl” hesabı yalnızca oturum kartının üzerinde yazan tarihe bakılarak yapılmamalıdır. Prefetture, kişinin İtalya’daki düzenli ve kesintisiz yasal ikametini ve özellikle anagrafe kayıtlarını da inceleyebilir. Bu nedenle başvuru öncesinde oturum, ikamet ve nüfus kayıtlarının birbiriyle uyumlu olması önemlidir.
Nulla osta için artık 150 güne kadar süre var
3 Ekim 2025 tarihli 146 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile aile birleşimi nulla osta süresi 90 günden 150 güne çıkarıldı. Düzenleme daha sonra 1 Aralık 2025 tarihli 179 sayılı Kanunla kesinleşti.
Bu süre, başvurunun aylar öncesinden hazırlanmasını gerektirebilir. Özellikle eş veya anne-baba için Türkiye’de yapılacak vize işlemleri de ayrıca zaman alacağından, aile birleşimi planlayan kişilerin belge toplamaya son anda başlamaması gerekir.
2026 gelir sınırları
Aile birleşimi başvurusunda, kanunda öngörülen istisnalar dışında, yeterli ve yasal kaynaklardan elde edilen gelir gösterilmelidir. 2026 yılı için yıllık sosyal yardım tutarı 7.101,12 avrodur. Genel kural olarak gerekli gelir, bu tutara birleşecek her aile üyesi için tutarın yarısının eklenmesiyle hesaplanır.
Bu çerçevede 2026 yılında örneğin bir aile üyesi için yaklaşık 10.651,68 avro; iki aile üyesi için 14.202,24 avro; üç aile üyesi için 17.752,80 avro yıllık gelir aranır. Aynı evde yaşayan bazı aile üyelerinin belgelenebilir gelirleri de hesaplamaya dahil edilebilir.
İki veya daha fazla 14 yaş altı çocuğun birlikte getirilmesi halinde özel gelir kuralları uygulanır. Bu nedenle yalnızca genel formüle bakmak yerine, başvuru yapılacak aile yapısına göre doğru eşik hesaplanmalıdır.
Konut şartı da ayrı bir inceleme konusu
Gelirin yeterli olması tek başına yeterli değildir. Başvuru sahibi, aile üyelerinin yaşayacağı konutun hijyen ve oturulabilirlik koşullarını karşıladığını da göstermelidir. Belediyeden veya yetkili makamdan alınan idoneità alloggiativa belgesi uygulamada temel belgelerden biridir.
Küçük çocuklara ilişkin bazı kolaylaştırılmış hükümler bulunsa da, 2024 değişikliklerinden sonra evde yaşayacak kişi sayısı ile 5 Temmuz 1975 tarihli sağlık standartlarına uygunluk ayrıca önem taşımaktadır. Bu nedenle evin büyüklüğü ve mevcut sakinlerin sayısı başvuru yapılmadan önce kontrol edilmelidir.
Türkiye’deki aile üyesi hangi aşamada vizeye başvurur?
Türkiye’de yaşayan aile üyesi, İtalya’daki yakın akrabasının Prefettura’dan nulla osta almasını beklemelidir. 2026 yılına ait İtalyan konsolosluk talimatlarında bu başvurunun ulusal D tipi “motivi familiari” vizesi olarak yapılacağı belirtilmektedir.
Türkiye’den yapılacak başvurularda pasaport, Türk kimliği, e-Devlet üzerinden alınabilen yerleşim ve aile kayıt belgeleri, aile bağını gösteren nüfus veya medeni hâl belgeleri, gerektiğinde Formül B, nulla osta kopyası ve İtalya’daki aile üyesinin geçerli oturum izni gibi belgeler talep edilebilir.
Küçük çocuk yalnızca bir ebeveynle İtalya’ya gidecekse, Türkiye’de kalan diğer ebeveynin muvafakati ayrıca önem taşır. Konsolosluk uygulamasında noter tasdikli ve apostilli muvafakatname istenebilmektedir. Boşanma veya tek velayet durumlarında ise mahkeme kararlarının usulüne uygun şekilde hazırlanması gerekir.
İtalya’ya girişten sonra ne yapılır?
Aile üyesi vizeyle İtalya’ya girdikten sonra, kural olarak sekiz gün içinde aile nedenli oturum izni işlemlerini başlatmalıdır. Bu oturum izni çalışma, eğitim ve sağlık hizmetlerine erişim bakımından önemli haklar sağlar.
Aile birleşimi başvurularında en sık sorun çıkaran noktalar; iki yıllık sürenin yanlış hesaplanması, gelir sınırının eksik değerlendirilmesi, konut belgesinin uygun olmaması ve Türkiye’den getirilen medeni hâl belgelerindeki isim veya tarih uyumsuzluklarıdır. Bu nedenle işlemin yalnızca vize aşamasından ibaret olmadığı, İtalya’daki Prefettura süreci ile Türkiye’deki konsolosluk sürecinin birlikte planlanması gerektiği unutulmamalıdır.
Avv. Fabio Loscerbo
Avvocato Cassazionista
Iscritto nel Registro dei rappresentanti di interessi della Camera dei deputati – materia Immigrazione
Registro per la Trasparenza UE n. 280782895721-36 – materia Migrazione e Asilo
ORCID 0009-0004-7030-0428
Articolo redatto con l’ausilio di strumenti di AI, sotto la direzione, revisione e responsabilità editoriale dell’autore.
Nessun commento:
Posta un commento